Van MandrivaClub.NL Wiki

Inhoud 1 Software installeren op een Mandriva Linux-systeem 1.1 Wat is dit? 1.2 Inleiding: verschillen tussen Linux en Windows 1.3 Mandriva Linux en het installeren van software: concreet

[bewerk] Software installeren op een Mandriva Linux-systeem

[bewerk] Wat is dit?

Een handleiding voor mensen die nieuw zijn in Mandriva Linux. Dit kunnen personen zijn die Windows verlaten hebben, maar ook mensen die van een andere Linux-distributie afkomstig zijn. Dit document is een gids die je zal assisteren bij het installeren van software in Mandriva Linux.

[bewerk] Inleiding: verschillen tussen Linux en Windows

Aan het aantal vragen te zien die binnenkomen van mensen die net begonnen zijn met Mandriva Linux, maar ook uit eigen ervaring, weten we dat het verschil in installeren onder Linux in vergelijking met Windows soms moeilijk te bevatten is.

Wat je vaak hoort is dat het in Windows allemaal zo makkelijk is: je gaat naar de website van de maker van het programma, download een .exe bestand en klikken maar. Probleem is dat na installatie de problemen pas vaak beginnen. Het is vaak onmogelijk te controleren wat de installatie allemaal heeft geïnstalleerd en wat er veranderd is aan je systeem. Plots heb je er een balk bij of is je computer opeens een stuk langzamer of werkt een ander programma niet meer. Het komt je vast allemaal wel bekend voor.

Als het in Linux allemaal zoveel beter is, waarom is er dan een handleiding nodig? Een goede vraag maar simpel te beantwoorden: omdat er zoveel mogelijkheden zijn.

Omdat Linux in zoveel verschillende smaken komt (de zogenaamde distro's of distributies), zijn er evenveel verschillende manieren bedacht om je software te installeren. Het voordeel is dat, door de onderlinge concurrentie tussen die verschillende systemen, deze steeds beter worden. Nadeel voor de gebruiker is dat het voor de makers van een programma onmogelijk wordt om een makkelijke installatie te maken die op al die systemen werkt.

Gelukkig voor de Mandriva Linux gebruiker zijn er voldoende andere gebruikers en kan hij voor bijna ieder bekend programma wel een installatie-bestand vinden. (Later meer over waar je deze kunt vinden)

Mandriva Linux maakt gebruik van urpmi. Dit is een uitgebreide versie van RPM, een installatie systeem bedacht door Redhat. (Redhat Package Manager). Deze bestanden herken je door de extensie .rpm achter de bestandsnaam. Nu is het niet zo dat elke RPM geïnstalleerd kan worden in Mandriva Linux. Ook als een RPM-bestand wel installeert is het nog niet zeker dat ze ook altijd gaan werken. Meer nog, soms zullen zelfs bestanden die gemaakt zijn voor Mandriva Linux niet het gewenst installatie-resultaat geven. Dit klinkt misschien raar als je Windows gewend bent, maar dit probleem komt door de snelle ontwikkeling van Linux en door het gemak van Open Source.

Door de snelle opeenvolging van verschillende versies en de vele mensen die zich bezig houden met de ontwikkeling is het bijna onmogelijk om backwards compatible te blijven met oudere versies. Door het openstellen van de broncode is dit ook veel minder van belang. Daarom heeft men er eigenlijk voor gekozen om de ontwikkeling van Linux niet te laten vertragen door het onderhouden van oude protocollen en wordt de code van een programma bij iedere nieuwe versie aangepast aan de laatste nieuwigheden. Het grote voordeel is dat je programma's zullen profiteren van de recentste ontwikkelingen binnen Linux. Het nadeel is natuurlijk wel dat je goed zal moeten opletten of het pakketje dat je wil installeren wel voor je systeem geschikt is. (Hierover later meer).

Een ander verschil met Windows is dat een installatie-pakketje in Windows vaak veel meer bevat dan alleen het gewenste programma. De meeste pakketten bevatten ook alle bijbehorende bibliotheken (DLL-bestanden), zelfs als deze al aanwezig zijn in Windows. Dit doen ze om er zeker van te zijn dat de aanwezige bibliotheekbestanden dezelfde zijn als diegene waarmee zij het programma gemaakt hebben. Dit is natuurlijk slim bedacht want zo voorkomen ze een hoop klachten over hun programma. Nadeel is natuurlijk wel dat andere bibliotheken overschreven worden en hierdoor kan het voorkomen dat andere programma's niet meer werken. Een ander probleem is dat een bibliotheek meerdere keren kan voorkomen in Windows. Wanneer er een veiligheidslek gevonden wordt in een bibliotheek zal Windows update alleen de officiële versie updaten waardoor het veiligheidslek kan blijven bestaan.

Dit noemen ze een dependency hell. (dependency = afhankelijkheid, dus bestanden waarvan het programma afhankelijk is voor een goede werking).

Nu kun je je voorstellen dat wanneer de ontwikkelaar deze bibliotheken niet had toegevoegd en dat je er zelf naar had moeten zoeken, jouw dependency hell misschien wel veel groter was geweest.

Dit probleem hadden ze dus met Linux. In Linux leveren de ontwikkelaars van "Open Source software" niet de bibliotheken mee die ze niet zelf gemaakt hebben en je moet er dus zelf voor zorgen dat deze aanwezig zijn. Omdat dit voor de meeste gebruikers niet te doen is, maakt Mandriva Linux dus gebruik van URPMI. Dit programma zorgt er dus voor dat alle dependencies, die het geïnstalleerde programma nodig heeft, worden geïnstalleerd. URPMI kiest hiervoor altijd de laatste en veiligste versie van de bibliotheken die voor dit programma aanwezig zijn.

Is het dependency hell-probleem van de baan met deze oplossing? Helaas niet, want niet iedere software ontwikkelaar levert de broncode mee met zijn programma's en voor deze programma's is het dus niet mogelijk de software aan te passen aan de aanwezige bibliotheken. Voor sommige programma's zal het dus altijd nodig zijn om je besturingssysteem aan de software aan te passen en dat zou natuurlijk nooit zo mogen zijn.

[bewerk] Mandriva Linux en het installeren van software: concreet

NB: Ik ga er voor deze handleiding vanuit dat je een werkende breedband internetverbinding hebt .

Uit het vorige hoofdstuk heb je begrepen dat in Linux niet alle dependencies van een programma meegeleverd worden in het installatie pakket. Dus om een programma te installeren, moet je er voor zorgen dat het installatie-programma al de pakketten kan vinden die het nodig heeft.

Ga nu eerst naar: http://www.mandrivaclub.nl/urpmiweb/index.php (als deze door omstandigheden niet werkt is http://easyurpmi.zarb.org/ een alternatief)

Hier kun je de bronnen vinden die nodig zijn voor de installatie. Voor het voorbeeld zal ik uitgaan van wat de meeste mensen zullen gebruiken. Dus in dit geval: i586 met Mandriva Linux 2007 (Als je wat anders hebt zul je dat wel weten)

Selecteer deze gegevens op de pagina. En druk op "Haal sources op".

Je krijgt nu een lijst met beschikbare bronnen voor Mandriva.

Wanneer je gebruik hebt gemaakt van de official download versie van Mandriva Linux, dan heb je alleen beschikking gehad over de bron main. Je ziet dat er nog veel meer software-bronnen beschikbaar zijn. Voor een goed pakket om mee te beginnen kies je de volgende bronnen:

• main (de pakketten van de cd)
• contrib (aanvullende pakketten die niet op de cd's passen)
• updates (alle veiligheidsupdates worden hier geplaatst, dit is dus belangrijk)
• plf (bevat gepatenteerde programma's welke niet op de cd verspreid mogen worden zoals codecs)
• jpackage (bevat java programma's)
• mcnl (de eigen bron van Mandrivaclub.nl)
• SeerofSouls (handige bron, bevat vaak de nieuwste versies van KDE en Gnome) Opgelet: aangezien het hier om heel recente software gaat, kan dit je systeem onstabiel maken. Alleen gebruiken als je weet wat je doet.
• nog andere bronnen

Selecteer deze nu en druk op

Laat configuratie regels zien

Onder aan de pagina staan nu, onder het kopje Code:, een aantal regels.

• urpmi.addmedia main ftp://ftp.nluug.nl/pub/os/Linux/distr/Mandrakelinux/official/2007.0/i586/media/main/release with ./media_info/hdlist.cz
• urpmi.addmedia contrib ftp://ftp.nluug.nl/pub/os/Linux/distr/Mandrakelinux/official/2007.0/i586/media/contrib/release with ./media_info/hdlist.cz
• urpmi.addmedia --update updates ftp://ftp.surfnet.nl/pub/os/Linux/distr/Mandriva/official/updates/2007.0/i586/media/main/updates with ./media_info/synthesis.hdlist.cz
• urpmi.addmedia plf-free ftp://mirrors.lastdot.org/plf/2007.0/free/release/binary/i586/ with hdlist.cz
• urpmi.addmedia plf-nonfree ftp://ftp.free.fr/pub/Distributions_Linux/plf/mandriva/2007.0/non-free/release/binary/i586/ with hdlist.cz

Deze zou je kunnen kopiëren in een console en opstarten. (Hiervoor moet je root zijn)

Omdat deze handleiding voor nieuwe gebruikers bedoeld is, zullen we het zoveel mogelijk grafisch oplossen.

Ga naar je menu en kies:

'Systeem --> Configuratie --> Uw computer configureren' Geef je root password

Ga naar:

'Softwarebeheer --> Selecteren waar softwarepakketten vandaan worden gedownload bij het bijwerken van het systeem'

Je kunt nu eventueel bestaande bronnen verwijderen. Dit voorkomt dat de computer bij de installatie van elk programma om een cd gaat vragen. (Dit is dus alleen makkelijk als je breedband internet hebt omdat Mandriva na het verwijderen van de cd-bronnen alles gaat downloaden van het internet.)

Selecteer nu Op maat toevoegen. We pakken nu de eerste regel van de bronnen die we net met Urpmiweb hebben opgehaald:

urpmi.addmedia main ftp://ftp.nluug.nl/pub/os/Linux/distr/Mandrakelinux/official/2007.0/i586/media/main/release with ./media_info/hdlist.cz

Vul deze gegevens in. (Vergeet 'FTP server' niet te selecteren indien nodig.)

Je begrijpt dat de console sneller is, maar deze oplossing is voor het overzicht wel iets makkelijker.

Het hdlist.cz bestand dat we hebben ingevuld bevat de informatie over wat er op de server staat en wat de pakketten bevatten. Dus een kleine omschrijving en wat er veranderd is sinds de laatste versie. Dit kan soms een groot bestand zijn afhankelijk van hoeveel pakketten er op de server staan. Als je niet geïnteresseerd bent in deze informatie, kun je hdlist.cz ook vervangen voor synthesis.hdlist.cz. Dit bestand bevat alleen een lijst van software op de server en is veel kleiner.

Je kunt dit nu doen voor alle bronnen die we hadden opgehaald van Urpmiweb.

Als alles goed verlopen is, staan de bronnen nu in de lijst met een kruisje ervoor. Druk op 'OK' en ga nu naar 'Installatie'. We hebben de bronnen net opgehaald dus we hoeven ze niet meer te verversen. (Om de bronnen te updaten kies je 'Verversen').

Ga nu naar

'Installeerbare software bekijken en softwarepakketten installeren'

Hij maakt nu een lijst aan en onder 'Alle bijgewerkte pakketten' vind je dan alle pakketten waarvan een nieuwe versie of een veiligheidsupdate uit is. Selecteer deze en klik op 'Installeren'. Rpmdrake zal nu met behulp van urpmi op de achtergrond de bijhorende dependencies selecteren en alles installeren. Onder 'Niet-geïnstalleerd' kun je eventueel nog extra pakketten selecteren die je wilt toevoegen aan Mandriva Linux.

Veel succes.

En als er nog vragen zijn kun je ze stellen op het forum.